ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΥΠΟΥΡΓΩΝ
Οι κοινοτικές πρωτοβουλίες για τη δέσμη μέτρων Erika III
- Ψήφισμα του Συμβουλίου για το Ευρωπαϊκό Κέντρο
Δεδομένων (LRIT)
DEC, 18.2008
O γεν. γραμμ. του ΥΕΝΑΝΠ Ιωάννης Τζωάννος
Παρουσιάζοντας τα αποτελέσματα της διαπραγμάτευσης για την 3η νομοθετική δέσμη για την ασφάλεια στη θάλασσα (ERIKA III), μετά από σχεδόν 3 χρόνια διαπραγματεύσεων μεταξύ Συμβουλίου και Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, ο γεν. γραμμ. του ΥΕΝΑΝΠ Ιωάννης Τζωάννος, δήλωσε στους δημοσιογράφους, ότι «η επιτυχής κατάληξη αποτελεί ένα σημαντικό σημείο αναφοράς για την ευρωπαϊκή ναυτιλία, τους ναυτικούς της και για το σύνολο των Ευρωπαίων πολιτών».
Οι νομοθετικές προτάσεις της 3ης δέσμης για την για την ενίσχυση της ασφάλειας ναυσιπλοΐας και την προστασία του θαλασσίου περιβάλλοντος, περιλαμβάνουν:
α. Πρόταση τροποποίησης της οδηγίας για τους αναγνωρισμένους οργανισμούς - νηογνώμονες (η αρχική πρόταση οδηγίας διαχωρίστηκε σε πρόταση οδηγίας και πρόταση κανονισμού)
β. Πρόταση τροποποίησης της οδηγίας 95/21/ΕΚ για τον έλεγχο των πλοίων στα λιμάνια.
γ. Πρόταση τροποποίησης της οδηγίας 2002/59/ΕΚ αναφορικά με το κοινοτικό σύστημα παρακολούθησης των πλοίων.
δ. Πρόταση οδηγίας για τη διερεύνηση ναυτικών ατυχημάτων.
ε. Πρόταση κανονισμού για την ευθύνη των μεταφορέων στις θαλάσσιες και εσωτερικές πλωτές μεταφορές επιβατών, σε περίπτωση ατυχήματος (ενσωμάτωση Διεθνούς Σύμβασης Athens-Protocol 2002).
στ. Πρόταση οδηγίας για την ασφάλιση των πλοιοκτητών για τις ναυτικές απαιτήσεις.
ζ. Πρόταση οδηγίας για την τήρηση των υποχρεώσεων των κρατών – σημαίας.
ΝΗΟΓΝΩΜΟΝΕΣ
Στους στόχους των νομοθετικών προτάσεων, περιλαμβάνεται η πρόθεση θέσπισης κανόνων και προτύπων για τον πιο αυστηρό έλεγχο των αναγνωρισμένων οργανισμών, οι οποίοι επιθεωρούν τα πλοία και χορηγούν τα πιστοποιητικά, παράλληλα με τη συνεχή βελτίωση του συστήματος πιστοποίησης και ποιότητας, την αναμόρφωση του ισχύοντος συστήματος έγκρισης των αναγνωρισμένων οργανισμών από την ΕΕ, που είχε καθιερωθεί με την οδηγία 94/57/ΕΚ, την ενίσχυση του συστήματος ελέγχου των αναγνωρισμένων οργανισμών και την αναμόρφωση του συστήματος κυρώσεων.
Επίσης στοχεύει στην περιορισμένη αναγνώριση των «μικρών» νηογνωμόνων, με την υιοθέτηση των ελληνικών θέσεων, σχετικά με την διασφάλιση της τεκμηριωμένης αιτιολόγησης της περιορισμένης αναγνώρισης ενός οργανισμού και των προϋποθέσεων επαναφοράς σε καθεστώς πλήρους αναγνώρισης και την διασφάλιση των διαδικασιών επιβολής χρηματικών κυρώσεων και την ανάκληση αναγνώρισης μέσω της επιτροπολογίας (συμμετοχή κρατών - μελών).
ΕΛΕΓΧΟΙ – ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΠΛΟΙΩΝ
Το Συμβούλιο στόχευσε στην αναδιατύπωση της οδηγίας 95/21/ΕΚ σχετικά με τους ελέγχους των πλοίων από το κράτος - σημαίας και στη βελτίωση της αποτελεσματικότητας του καθεστώτος ελέγχου από το κράτος - λιμένα. Επίσης στόχευσε την υιοθέτηση συστήματος επιθεωρήσεων που θα καλύπτει το 100% των πλοίων που καταπλέουν σε κοινοτικούς λιμένες, ενώ δεν συμπεριέλαβε στο πεδίο εφαρμογής της αρχικής οδηγίας (95/21/ΕΚ) τα αγκυροβόλια προς διενέργεια επιθεωρήσεων, πέραν των κοινοτικών λιμένων, θέση που υποστήριξε η ελληνική πλευρά. Επίσης πέρασε η ελληνική πρόταση για τη διασφάλιση της ευελιξίας του μέτρου μόνιμης απαγόρευσης μετά από την τρίτη κράτηση.
Η ελληνική πλευρά στήριξε την ενσωμάτωση της τεχνικής περιγραφής του συστήματος SafeSeaNet (αποτελεί την κοινοτική ναυτιλιακή βάση δεδομένων η οποία έχει αναπτυχθεί σε συνεργασία της Κομισιόν και των κρατών – μελών), εντός του παραρτήματος της οδηγίας, που αφορά στην δημιουργία ενός συστήματος ηλεκτρονικού ελέγχου και εντοπισμού των πλοίων. Η οδηγία περιλαμβάνει –μεταξύ των άλλων- και ρύθμιση για την ενίσχυση του καθεστώτος παροχής λιμένα καταφυγής σε πλοίο που χρήζει ανάγκης.
ΝΑΥΤΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ
Η πρόταση οδηγίας στοχεύει στην θέσπιση μιας διαδικασίας ανεξάρτητης τεχνικής διερεύνησης των ναυτικών ατυχημάτων, η οποία θα βασίζεται στα σχετικά πρότυπα που έχουν αναπτυχθεί στο πλαίσιο του ΙΜΟ και η οποία θα εφαρμόζεται από τις αρμόδιες αρχές των κρατών - μελών. Επίσης, υπάρχει πρόθεση για την ανάπτυξη ενός συστήματος «έγκαιρης ειδοποίησης» και τη δημιουργία βάσης δεδομένων ναυτικών ατυχημάτων. Οι ελληνικές θέσεις που πέρασαν, αφορούν στην διασφάλιση της μη συμπερίληψης των μηνυμάτων συναγερμού (distress alerts) και των σοβαρών ατυχημάτων, υπό όρους, στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας, η διασφάλιση της μη συμμετοχής της Κομισιόν στον μηχανισμό διαιτησίας στο πλαίσιο της παράλληλης διερεύνησης από περισσότερα ενδιαφερόμενα του ενός, κράτη - μέλη σε ένα ναυτικό ατύχημα και στη διασφάλιση της ανεξαρτησίας του Οργανισμού Διερεύνησης Ναυτικών Ατυχημάτων.
ΑΣΤΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ – ΑΣΦΑΛΙΣΗ ΜΕΤΑΦΟΡΕΩΝ
Προς την κατεύθυνση της ενσωμάτωσης στο κοινοτικό Δίκαιο των διατάξεων του πρωτοκόλλου 2002 της Διεθνούς Σύμβασης των Αθηνών του ΙΜΟ, πέρασαν οι ελληνικές θέσεις για την επέκταση του πεδίου εφαρμογής της, στις θαλάσσιες ενδομεταφορές και η διασφάλιση της παροχής προκαταβολής αποζημίωσης από το μεταφορέα σε περίπτωση θανάτου και η διασφάλιση της μη τροποποίησης, από τον υπό συζήτηση κανονισμό, των δικαιωμάτων ή των υποχρεώσεων του μεταφορέα σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία εφαρμογής της διεθνούς σύμβασης του 1976 για τον περιορισμό της ευθύνης για ναυτικές απαιτήσεις, όπως τροποποιήθηκε από το πρωτόκολλο του 1996.
Σχετικά με την πρόταση οδηγίας που εισάγει ρυθμίσεις στην ασφάλιση των πλοιοκτητών έναντι ναυτικών απαιτήσεων, το τελικό κείμενο διαφοροποιείται σημαντικά, ως προς την αστική ευθύνη και τις χρηματοοικονομικές εγγυήσεις των πλοιοκτητών, καθώς ευθυγραμμίστηκε με τη Διεθνή Σύμβαση του ΙΜΟ για τον περιορισμό της ευθύνης από ναυτικές απαιτήσεις (Δ.Σ. LLMC του 1996). Η Ελλάδα ήδη βρίσκεται στο τελικό στάδιο κύρωσης του πρωτοκόλλου του 1996 της LLMC.
Από το τελικό κείμενο, απαλείφτηκε η απαίτηση για κύρωση από τα κράτη - μέλη της ΕΕ, όλων των διεθνών συμβάσεων του ΙΜΟ για την ευθύνη των πλοιοκτητών, που δεν έχουν μέχρι σήμερα τεθεί σε ισχύ (LLMC - Limitation of Liability and Maritime Claims).
Τα κράτη - μέλη της ΕΕ δεσμεύτηκαν πολιτικά για την κύρωση των διεθνών συμβάσεων για την ευθύνη των πλοιοκτητών, μέσω υιοθέτησης σχετικής δήλωσης, που επιτεύχθηκε στο Συμβούλιο του Οκτωβρίου του 2008.
Έτσι υλοποιείται η προτεραιότητα που έθεσε η ελληνική ναυτιλιακή πολιτική για υιοθέτηση μέτρων σε διεθνές και όχι περιφερειακό επίπεδο και το τελικό κείμενο, πλέον, αναφέρεται στην υποχρέωση ασφάλισης των πλοίων και της ύπαρξης κατάλληλου πιστοποιητικού ασφάλισης.
ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΚΡΑΤΩΝ – ΣΗΜΑΙΑΣ
Το τελικό κείμενο διασφαλίζει την αυτόνομη και ανεξάρτητη εκπροσώπηση των κρατών - μελών στο πλαίσιο των διαβουλεύσεων του ΙΜΟ, απαλείφει τις ρυθμίσεις για την επέκταση της κοινοτικής αρμοδιότητας σε θέματα υποχρεώσεων των κρατών - σημαίας και τροποποιεί την διάταξη τακτικού ελέγχου από το κράτος – σημαίας, προκειμένου να προβλέπεται ο ανά 7ετία έλεγχος από τον ΙΜΟ με συμπερίληψη ρήτρας λήξης της επίμαχης διάταξης όταν ο έλεγχος του ΙΜΟ γίνει υποχρεωτικός από τον οργανισμό ή μετά από παρέλευση 8ετίας.
Το ψήφισμα του Συμβουλίου για το Ευρωπαϊκό Κέντρο Δεδομένων LRIT
